اگر‌ شما خودرویی دارید و از آن استفاده می‌ کنید مطمئنا با اسم یک سری قطعات آشنایی خواهید داشت. دیسک ترمز‌ یکی از آن قطعات مهم در خودرو می باشد. در مقاله دیسک ترمز چیست از سری مقالات واته به طور مفصل درباره این قطعه صحبت کرده ایم اما برای درک بهتر ادامه مطلب توضیحی کوتاه و مختصر درباره دیسک چرخ را ارائه میدهیم. دیسک ترمز را می توان یک سیستم متصل به خودرو دانست که جزو جدانشدنی از چرخ ها می باشد. این قطعه که بر روی بلبرینگ قرار گرفته به وسیله پیچ و مهره در برابر لنت ترمز نصب شده است. جنس دیسک ترمز از سرامیک و چدن می باشد. در ادامه به بررسی علائم خرابی دیسک ترمز می پردازیم تا با توجه به این علائم بتوانیم تشخیص دهیم که دیسک ترمز خراب است و در صورت لزوم به تعویض دیسک خراب شده اقدام نمایید. از این قطعه در قدیمی ترین اتومبیل ها و جدید ترین های آن استفاده می‌شود. در ماشین های اولیه نیز این قطعه بسیار مهم و حیاتی بوده است. سیستم ترمز در این نوع وسایل یک عامل بازدارنده می باشد. این سیستم می تواند از وقوع یک اتفاق ناگوار و جبران ناپذیر جلوگیری نماید. همچنین از خطرات ناشی از سرعت بالا و یا بی احتیاطی راننده جلوگیری می کند.

ترمز های خودرو مدل های مختلفی دارد که ترمز دیسکی یکی از انواع آن ها و لوازم یدکی ماشین سنگین می باشد. دیسک چرخ یک قطعه اصلی می باشد که نقش بازدارنده سرعت را بر عهده دارد. همچنین یک عامل مهم در متوقف کردن خودروها می باشد. این قطعه همراه با چرخ ها می‌چرخد و در زمان فشرده شدن پدال ترمز سبب از حرکت ایستادن خودرو می گردد.

خرابی دیسک ترمز چیست؟

خرابی دیسک ترمز عبارت است از اتفاقاتی نظیر؛ شکستن، لاغر شدن، لبه دار شدن و تاب برداشتن دیسک ترمز که بر اثر عواملی مانند؛ گرم شدن بیش از حد دیسک ترمز، نحوه نادرست ترمز گیری، تمام شدن لنت ترمز و یا استفاده از انواع نامرغوب آن رخ داده که بروز آن با علائمی چون؛ داغ شدن دیسک ترمز، شنیده شدن صدا های ناهنجار و بوی سوختگی، سفت شدن و لرزش پدال و انحراف خودرو به یک طرف در هنگام ترمز گیری همراه است.

خرابی دیسک ترمز یک اتفاق مهم می باشد که باعث شده این قطعه در لیست پر مصرف ترین لوازم یدکی ماشین سنگین قرار بگیرد و باید حتما به آن توجه کرد. در ادامه به بررسی این علائم می پردازیم. لرزش پدال ترمز، افزایش مسافت خط ترمز حین فشردن پدال، کم شدن سطح روغن موتور، زیاد شدن مسافت خط ترمز کاهش سطح روغن ترمز، کاهش قدرت و عملکرد سیستم ترمز جزو این علائم می باشند. روشن شدن چراغ های لنت ترمز یک عامل دیگر‌می باشد که بر روی صفحه پشت آمپر نمایش داده می شود. کاهش پیدا کردن ارتفاع پدال ترمز‌ یکی دیگر‌از عواملی می باشد که نشان دهنده خرابی دیسک چرخ است. سفت شدن پدال ترمز، کشیده شدن خودرو به یک سمت، شنیدن یک سری صداهای نامتعارف از دیسک ترمز نیز از علائم دیگر‌ می باشد. انواع خرابی دیسک ترمز عبارتند از؛
  • داغ شدن دیسک چرخ

وقتی راننده پدال ترمز را فشار می دهد باعث می شود که روغن ترمز وارد سیستم ترمز هر چرخ شود. همچنین سبب فشرده شدن لنت به دیسک ترمز‌ می شود. مجموع این اتفاقات سبب افزایش دما و متوقف شدن اتومبیل می شود‌. اگر به طور مکرر و به صورت پی در پی پدال ترمز فشرده شود دمای دیسک به قدری افزایش می‌ یابد که دیسک سرخ می شود. اگر از دیسک ترمز بی کیفیت استفاده شود ممکن است در حین این افزایش دما شکسته شود و یا دیسک تاب بردارد.
این اتفاق در سال های سرد سال و یا در روز های بارانی می تواند مشکل ساز باشد. در صورت فشردن پدال ترمز‌به صورت پی در پی دمای دیسک افزایش می باید و با برخورد آب باران به دیسک ها یک اختلاف ناگهانی دما ایجاد می شود که موجب خرابی دیسک ترمز‌می‌ گردد.


مطلب پیشنهادی: لوازم یدکی ماشین سنگین چیست؟

  • ساییده شدن و تاب برداشتن دیسک ترمز

دیسک ترمز ها به هنگام کار کردن می چرخند و همین چرخش خودمی تواند عامل فرسودگی، تاب برداشتن و ساییده شدن دیسک چرخ ها به مرور زمان شود حال شما در نظر بگیرید که دیگر عوامل خرابی دیسک ترمز مانند استفاده از لنت های نامرغوب، داغ شدن دیسک ترمز و شیوه های نادرست ترمز گیری هم در این میان مزید بر علت شده و خرابی دیسک های ترمز را در پی داشته باشند. تاب برداشتن دیسک ترمز به معنی ناهمگون و ناهموار شدن سطوح دیسک چرخ است که مانع از عملکرد درست و صحیح این قطعه می شود. تاب برداشتن دیسک ترمز بر اثر گرم شدن و ایجاد آلودگی در سطح دیسک چرخ هاست. دیسک ترمزی که تاب داشته باشد به هنگام ترمز کردن صداهای گوش خراش و بوی سوختگی.

  • درگیری لنت ترمز با دیسک ترمز

درگیری لنت و دیسک ترمز به عنوان یکی از انواع لوازم یدکی کامیون سبب به وجود آمدن ناموزونی در فرمان، داغ شدن زیاد لنت ها، فرسودگی لنت ها، افزایش مصرف سوخت و از کار افتادن سیستم ترمز می شود. این اتفاق یک مشکل کوچک نیست و در صورت تداوم داشتن می تواند سبب بروز مشکلات بزرگ تر نیز شود‌. در صورت بروز این مشکل باید در اولین فرصت و به سرعت در صدد رفع آن باشید.

علائم خرابی دیسک ترمز

دیسک ترمز یکی از قطعات مهم در سیستم کنترل سرعت و توقف ماشین های سنگین و دیگر خودرو های سواری است به همین جهت شناخت علائم خرابی دیسک ترمز برای تشخیص خرابی دیسک ترمز و جلوگیری از خطرات خرابی دیسک چرخ و انجام به موقع اقدامات لازم ضروری است. نشانه های خرابی دیسک چرخ به شرح زیر است:

  • صدای سوت کشیدن

    هر گونه صدایی که به هنگام ترمز کردن از خودرو شنیده می شود بسته به نوع صدا و اینکه چند بار و در چه زمان هایی شنیده می شود ممکن است یکی از نشانه های خرابی دیسک ترمز باشد. اگر صدای شنیده شده، سوت بلند و ممتد و هم در زمان حرکت و هم ترمز گیری باشد، به دلیل تماس لنت با دیسک ترمز است و به شما می گوید که لنت ترمز تمام شده است و اگر لنت را به تازگی تعویض کرده اید و بازهم صدای سوت شنیده می شود به این معنی است که لنت شما نامرغوب است.
  • لرزش پدال ترمز

یکی از نشانه های خرابی دیسک ترمز، لرزش و تکان های پدال ترمز برای ترمز گیری است. این لرزش ها و بلند شدن صدای سوت از لنت های ترمز بر اثر تاب برداشتن دیسک ترمز است. به مرور زمان ممکن است در سطح دیسک ها، خراش ها یا برآمدگی هایی ایجاد می شود که عملکرد سیستم ترمز را با مشکلاتی مواجه می کند به عنوان مثال باعث می شود که به هنگام فشردن پدال ترمز و تماس با سطح لنت ها، لرزش هایی ایجاد می شود که پدال ترمز هم از این لرزش ها در امان نیست.

  • انحراف خودرو و سخت شدن کنترل آن

یکی از مهم ترین قطعاتی که برای کاهش و افزایش سرعت و هم چنین توقف خودرو نقش مهمی دارد دیسک ترمز و کوچکترین خرابی در آن کنترل سرعت و حرکت خودرو رو دچار مشکل می کند و ممکن است به هنگام ترمز ماشین به سمت دیگری منحرف شود.

  • سفت شدن پدال ترمز

سفت شدن پدال ترمز و ایجاد خلل در عملکرد درست آن یکی از نشانه های خرابی دیسک ترمز است که باید آن را جدی بگیرید و به یک تعمیر گاه جهت تعمیر یا تعویض دیسک چرخ اقدام نمایید.

  • ایجاد شیار های روی دیسک ترمز

برخی از انواع دیسک ترمز وجود دارد که به صورت شیار دار طراحی و تولید شده اند اما شیار هایی هم هستند که به مرور زمان در اثر تماس با لنت های ترمز روی سطح دیسک ها ایجاد می شوند که این شیار ها نشان از خرابی دیسک ترمز دارند و به صورت ایجاد لرزش در پدال ترمز جلوه می کند. در این صورت دیسک ترمز نیاز به تعویض دارد.

  • زنگ زدگی دیسک ترمز

زنگ زدگی سطح دیسک ترمز از جمله خرابی هایی است که بر اثر عواملی چون؛ وجود گرد و غبار، بارندگی، رطوبت و نمک های موجود در جاده و .. ایجاد میشود. اگر زنگ زدگی در ضخامت نازک ایجاد شده باشد قابل زدودن است در غیر این صورت نیاز به تعویض دارد.

  • ترمز خالی کردن

پدال ترمز باید در یک وضعیت درست و متعادل قرار بگیرد به طوری که برای کار کردن با آن نیاز نباشد پدال را بیشتر از حد فشار داد اگر پدال ترمز به قدری شل شده باشد که برای عمل کردن پایین تر از جایی که باید قرار گیرد یا رانند باید چندین بار پدال ترمز را فشار دهد تا کاهش سرعت یا توقف انجام شود به این معنی است که ترمز خالی کرده است.

​علائم دیسک موتور تاب دار چیست؟

یکی از علائم خرابی دیسک ترمز‌ تاب دار شدن آن می باشد. گرم و سرد شدن ناگهانی دیسک ترمز بعد از گرفتن ترمز های پشت سر هم باعث تاب برداشتن دیسک ترمز‌می شود. این عوارض در ابتدا به لنت ترمز و سپس به فرمان منتقل می شود. این اتفاق سبب شنیدن صدای جیغ از لنت ها، لرزش پدال ترمز و فرمان نیز می شود. تمام این اتفاقات حین ترمز گرفتن به وجود می آید.
این اتفاقات همگی‌ نشانه دیسک موتور تاب دار می باشد که در صورت بروز باید در اولین فرصت به یک متخصص با تجربه نشان داده شود. کمک‌ گرفتن از افراد متخصص و با تجربه سبب می شود که قبل از بروز اتفاقی بتوان اقدامات لازم را انجام داد.

علت خرابی دیسک ترمز

خرابی دیسک ترمز دلایل متعددی دارد که هر راننده باید به این موارد آگاهی داشته باشد. به این صورت می تواند تا حدودی زمان خرابی دیسک ترمز را به تعویق بیاندازد. البته هر دیسک ترمز با هر برندی عمر مفیدی دارد که بعد از تمام شدن آن باید تعویض گردد. دلایل متعددی برای خرابی دیسک ترمز وجود دارد. ترمز گرفتن به صورت پی در پی و پشت سر هم‌ یکی از این دلایل می باشد. همچنین استفاده از لنت های بی کیفیت و نامرغوب از دلایل دیگر خرابی دیسک چرخ است. همیشه به یاد داشته باشید از لنت هایی با کیفیت استفاده کنید تا به دیسک ترمز خودرو شما آسیب وارد نشود. تغییر ناگهانی دما نیز از دلایل خرابی دیسک چرخ است. با ایجاد تغییر ناگهانی در دیسک ترمز مشکل تاب دار شدن آن به وجود می آید. البته باید در نظر داشت هر دیسک ترمزی با هر کیفیت و برندی بعد از گذشت مدت زمانی از آن عمر مفیدش تمام می شود و نیاز به تعویض دارد. در صورت مواجه شدن با علائمی مانند لرزش و سوت کشیدن دیسک ترمز باید در سریع ترین زمان ممکن به یک مکانیک و متخصص در این زمینه مراجعه کنید و اقدام به تعویض این قطعه مهم در ماشین نمایید.
  • اختلاف ناگهانی دما

اختلاف ناگهانی دما در دیسک ترمز یک عامل مهم در خرابی دیسک ترمز‌ می‌ باشد. به عنوان مثال بعد از طی‌ کردن مسافتی طولانی دیسک ترمز‌بسیار داغ می شود و دمای آن شدیدا افزایش می باید، حال به ناچار مجبور هستید از یک رودخانه خنک عبور کنید. این مورد سبب ایجاد اختلاف دما در دیسک ترمز‌می شود که یکی از دلایل خرابی دیسک چرخ است. با به وجود آمدن این اتفاق به صورت متوالی و پشت سر هم دیسک ترمز تاب بر می دارد و خراب می شود. این اختلاف ناگهانی دما در دیسک ترمز یک عامل مهم در خراب شدن دیسک است که باید حتما به آن توجه ویژه ای داشته داشت.
  • استفاده از لنت نامرغوب

استفاده از لنت نامرغوب یک دلیل دیگر در به وجود آمدن خرابی دیسک ترمز می باشد. لنت های بی کیفیت تاثیر مستقیمی بر روی طول عمر دیسک ترمز دارند. در صورت استفاده از لنت بی کیفیت و نا مرغوب طول عمر مفید دیسک ترمز نیز کاهش پیدا کرده و راننده مجبور به تعویض زود هنگام آن می شود. پس همیشه باید از لنت هایی با کیفیت و مرغوب استفاده کرد تا سبب خرابی دیگر‌ قطعه های اتومبیل نشود. لنت نامرغوب در حین ترمز‌گرفتن صدای ناهنجاری می دهد که باعث اذیت راننده و دیگر‌افراد اطراف ماشین می شود.

خطرات خرابی دیسک ترمز

دیسک ترمز هم مانند سایر قطعات خودرو به مرور زمان و در اثر استفاده ممکن است دچار خرابی شود. خرابی دیسک ترمز مسئله مهمی است که نباید به آن بی توجه باشیم چون در صورت عدم رفع خرابی ها، خطرات جبران ناپذیری متوجه سرنشینان خودرو خواهد بود. به خصوص سیستم ترمز ماشین های سنگین که در کاهش و کنترل سرعت خودرو نقش کلیدی را ایفا میکنند.

چگونه از خرابی دیسک چرخ ها جلوگیری کنیم؟

وقتی از یک ماشین سنگین یا خودرو های سواری استفاده شود طبیعی است که بعد از مدتی و به مرور زمان حداقل برخی از قطعات آن که کارهای حساس و مهم تری را انجام میدهند، فرسوده شده و به تعمیر یا تعویض نیاز داشته باشند اما فراموش نکنید با انجام دادن یا ندادن برخی از کار ها می توان طول عمر مفید قطعاتی چون دیسک ترمز را افزایش و خرابی آن را به تأخیر انداخت. برای جلوگیری از خرابی زودهنگام دیسک ترمز به عنوان یکی از لوازم یدکی اتوبوس ها و ماشین های سنگین ‌باید به یک سری نکات توجه ویژه داشته باشید.

  • به عنوان اولین و مهم ترین نکته سعی کنید لنت های ترمز با کیفیت و مورد تایید کمپانی تولید کننده خودرو را تهیه کنید. استفاده از لنت های با کیفیت اولین کاری می باشد که می توانید برای محافظت از دیسک ترمز خود انجام دهید چون لنت های بی کیفیت در تماس با دیسک ها باعث خوردگی و ساییدگی دیسک های ترمز می شوند.
  • پیش از هرگونه اقدام برای خرید، راهنمای خرید دیسک ترمز را حتما مطالعه کنید.
  • نحوه ترمز گیری درست نقش مهم در طول عمر دیسک ها و لنت ها دارد. در صورتی که فاصله درستی با ماشین جلویی داشته باشید میتوانید در زمان درست و با یک سرعت درست ترمز بگیرید که در این صورت فرسایش و اصطکاک دیسک ترمز و لنت ها نیز به شدت کاهش می یابد و جلوگیری از اختلاف ناگهانی دما قدم بعدی برای مراقبت از دیسک ترمز‌ می‌ باشد. همواره به یاد داشته باشید ترمز گرفتن های ناگهانی و با شدت موجب کاهش طول عمر دیسک ترمز خودرو می شود.
  • استفاده از برندهای خوب سبب افزایش طول عمر دیسک ترمز‌ می شود. امروزه شرکت های زیادی در کشور وجود دارند که دیسک ترمز‌ مناسب با کیفیت جهانی می سازند. این دیسک ها کیفیت خوبی دارند و مناسب خودرو های ایرانی نیز می باشند. با کمی تحقیق و کمک گرفتن از افراد با تجربه در این زمینه می توانید دیسک ترمز مناسب خودرو خود را تهیه کنید. با تهیه کردن بهترین برند دیسک ترمز ، سلامت و کیفیت عملکرد آن تا مدت زمان طولانی تضمین و خیالتان در رابطه با این قطعه مهم و حیاتی در سیستم خودرو راحت می باشد.
  • دیسک های ترمز در تماس با آب تاب برمی دارند پس سعی کنید تا حد امکان از عبوراز مکان های آبی جلوگیری کنید. در ضمن از شستشوی خودرو پس از مدت زمان زیادی که رانندگی کرده اید، خودداری کنید و اجازه دهید دیسک ترمز خنک شود.

تعویض دیسک ترمز؛ راه حلی برای مشکل خرابی دیسک چرخ ها

با توجه به آنچه که در مورد علائم خرابی دیسک چرخ ها بیان شد در هنگام خرابی دیسک ترمز مانند تاب برداشتن دیسک چرخ ها تعویض آن باید به سرعت انجام‌ گیرد. حال نکات مهمی برای تعویض دیسک ترمز وجود دارد که در اینجا بیان می‌ کنیم. اندازه گیری ضخامت دیسک ترمز، زنگ‌ زدایی کردن از سطح تماس و توپی‌ چرخ، پاک کردن کامل سطح تماس و توپی چرخ، آسیب رساندن به توپی چرخ حین تمیزکاری، زنگ‌ زدایی کردن صفحه نگهدارنده سیلندر ترمز، گریسکاری تمام سطوح سیلندر ترمز، نصب دیسک ترمز. تمام موارد بالا نکات و اصول مهم در حین تعویض دیسک ترمز می باشد که باید به آن دقت کرد . این کار بسیار تخصص و اصولی می باشد و باید توسط فردی حرفه ای و متخصص و کاربلد انجام شود.

تراش دیسک ترمز

همانطور که گفته شد دیسک ترمز به هنگام کار کردن در حال چرخش و تماس با لنت ترمز است و همین امر سبب می شود که به مرور زمان دیسک چرخ ها دچار ساییدگی شده یا تاب بردارند در اینجا می توان به جای تعویض قطعه آن را تعمیر کرد و تراش دیسک ترمز یکی از راه های حل های تعمیر دیسک چرخ هاست. طی فرآیند تراش دیسک ترمز، ناهمواری های آن رفع و مجددا قابل استفاده است. دیسک ترمز ها را تا زمانی که بسیار نازک و باریک نشوند میتوان تراش داد تا بوی بد ناشی از ترمز کردن و لرزش فرمان و سفت شدن پدال ترمز برطرف شود. تراش بیش از حد دیسک چرخ ها می تواند سلامت سیستم ترمز و در نهایت سرنشینان خودرو را به خطر بیندازد.


مقالات مرتبط:
انواع دیسک ترمز
لوازم یدکی کامیون چیست؟
لوازم یدکی اتوبوس چیست؟

سخن پایانی

خرابی دیسک ترمز آنقدر مهم است که اگر به صورت مداوم با یک ماشین سنگین مانند اتوبوس ها و کامیون ها یا خودرو های سواری سر و کار دارید باید عوامل و علائم خرابی دیسک چرخ ها را بشناسید تا از طریق کنترل عوامل خرابی و اقدام به موقع در صورت بروز علائم خرابی ترمز دیسکی طول عمر مفید و عملکرد خودرو و قطعات آن را بالا ببرید.